Bij diefstallen uit musea wordt steeds vaker geweld gebruikt. Dat concludeert Europol, een EU-agentschap dat zich vooral bezig houdt met misdrijven die een internationale aanpak en samenwerking vereisen tussen verschillende landen. In een rapport hierover wordt vooral gewezen op de kunstroof in het Drents Museum van vorig jaar.
Bij de kunstroof in Assen wisten de rovers met behulp van een zwaar explosief zichzelf toegang te verlenen tot het museum. Ze stalen er de gouden helm van Cotofenesti en drie gouden armbanden. “Dit is nieuw in de museale geschiedenis, dat een museum zo’n bom om zijn oren krijgt”, zei Harry Tupan, destijds directeur van het museum, in een interview met RTV Drenthe een paar dagen na de roof. Het onderzoek van Europol onderstreept dat.
Geweld
‘Diefstal in musea wordt over het algemeen beschouwd als een niet-gewelddadige vorm van georganiseerde vermogensdelicten. Daders vertrouwen op misleiding en heimelijkheid, waarbij ze tactieken gebruiken zoals verkenning en discrete uitvoering’, schrijft Europol.
Maar daar is verandering in gekomen. ‘Recente gevallen die door nationale autoriteiten zijn gemeld, tonen een toenemend gebruik van geweld bij museumdiefstal. Daders breken in gebouwen en vitrines met gereedschap zoals voorhamers, bijlen, koevoeten en in sommige gevallen explosieven.’
Afgezien van het explosief is bij de kunstroof inderdaad ook gebruik gemaakt van voorhamers. Met voorhamers sloegen de drie daders van de roof in op de vitrines om de gouden helm en armbanden te krijgen. De helm en twee van de armbanden zijn inmiddels weer terug, nadat twee van de drie daders een deal hebben gesloten met het Openbaar Ministerie.
Bewaking
Toch is de kunstroof in het Drents Museum niet de enige roof waar Europol aan ziet dat museumdiefstallen agressiever worden. Het verwijst ook naar twee roven in Frankrijk, waaronder de roof uit het Louvre in Parijs eind vorig jaar.
De daders braken een raam open en bedreigen bewakers en bezoekers. Bij deze roof stalen ze juwelen ter waarde van ongeveer 88 miljoen euro. Bij het Drents Museum was geen fysieke bewaker aanwezig. Dat leidde in eerste instantie tot kritiek, maar later kwam vooral naar voren dat een bewaker weinig had kunnen uithalen en zelfs gevaar zou kunnen lopen.
‘In alle gerapporteerde gevallen is het gebruik van geweld nauw verbonden met gerichte acties, wat wijst op voorafgaande identificatie van specifieke objecten en een vooraf geplande uitvoering’, schrijf Europol.
Hoge waarde
De organisatie ziet ook dat het profiel van de criminelen verandert. ‘Sommige daders lijken uit andere criminele sectoren te komen, aangetrokken door het lage risico en de hoge winstpotentie van museumroof.’ In het rapport wordt geschreven dat de criminelen tegenwoordig onder meer via sociale media wordt gerekruteerd.
Daarnaast richten de rovers zich ook op andere museumstukken. Ze richten zich vaker op edelmetalen, -stenen en cultureel belangrijke artefacten. Dat zou komen vanwege de ‘hoge marktvraag en het gemak waarmee deze illegaal kunnen worden doorverkocht’. De gouden helm en de drie gouden armbanden waren samen 5,7 miljoen euro waard.
Dit bericht is overgenomen van RTV Drenthe